Suni Çim
Çok az bakım gerektiren, tüm hava şartlarında doğal çimden çok daha iyi performans gösteren ve 10 yıla kadar ömrü olan saha hayal edin. Günün 24 saati ve yılın 365 günü kullanılabilen bir saha düşünün.

“Suni çim gelecektir”
FIFA başkanı Sepp Blatter, Afrika’da yapılması planlanan 2010 dünya kupasının suni
Çimde oynanacak ilk dünya kupası olabileceğini belirtmiştir. Suni çim düşüncesinin kalıcı olacağından eminiz.
FIFA suni çimin faydalarını onaylamıştır ve şu anda tüm dünyada FIFA turnuvalarının eleme maçları suni çim üzerinde yapılmaktadır. İki ay önceden yapılması gereken maç rezervasyonu uygulanabilir.

Bazıları ………
“doğal çimden daha ucuz” demektedir.

Gerçekten öyle olup olmadığını sorduk. Gerçekten doğal çimden daha mı ucuz?

“Aslında suni çim ile yapılmış bir sahayı doğal çimle karşılaştırdığınızda çok daha ucuz olduğunu göreceksiniz.Sahanın bakımına harcanan zamandan ve masraftan tasarruf edilmesinin yanı sıra inkar edilemeyecek derecede fazla oyun süresi sağlar. Böylece gelir sağlayan ticari sahalarda suni çimin ömrü göz önünde bulundurularak cevap kesinlikle “evet doğal çimden daha ucuz”dur. Suni çim,daha fazla oyun süresi sağlamaktadır ve bunun yanı sıra sulama masrafı yoktur.

Ürün Adı : Sentetik Çim
Ürün İşlevi : Sentetik çim doğal çime alternatif olarak üretilmiştir. Temel özellikleri olarak görünüm ve kullanım şartları açısından iki ürün birbirine eşdeğerdir.

Sentetik Çimin Doğal Çime Göre Değerlendirmesi

1- Spor Performansı Değerlendirmesi

a) Ürün sporcu kondisyon performansını nasıl etkiliyor?
Sporcu kondisyonu bakımından iki ürün arasında bir farklılık yok. Zemin çok yumuşak olunca kondisyon biraz daha artıyor, adale yapısına biraz daha fazla etki yapabiliyor.
Bu da tamamen dolgu miktarlarıyla alakalı bir unsur. Sentetik çimin dolgu malzemesinde kullanılan kum, sbr granül veya epdm kauçuk seviyesi ve ipliğin hav yüksekliğinin doğru ayarlanması doğal çim ile aynı futbol oyun normlarını karşılamasını sağlar. Hava şartlarından kaynaklanan zeminin ağırlaşmasından dolayı sentetik çim doğal çime alternatif zemin olarak ortaya çıkıyor. Çünkü ağır zeminde sporcular daha çok efor sarf etmek zorunda kalıyorlar.

b) Ürün sporcu futbol tekniğini nasıl etkiliyor?
Doğal çime alternatif olarak gerçekleştirilen sentetik çim top oynanım şartlarını doğal çimdeki zemindeki etkileşimleri birebir vermesi amacıyla uygulanıyor ve piyasaya sunuluyor. Sentetik çimde hedef, doğal çime yönelik olduğu için özellikler neredeyse aynı. Ama sentetik çim hem kondisyonel hem de tekniksel açıdan futbolculara büyük avantajlar sağlıyor. Günümüzde profesyonel klüplerde alt yapıda sentetik çim kullanımları hızla artıyor. Yeni yetişen sporcuların hem adale gelişimleri hem de teknik gelişimi sentetik çim ile beraber daha verimli olacak.
Sentetik çimde oyuncular daha çevik davranabiliyor, daha etkin topa sahip olabiliyorlar. Top kontrolü daha sağlıklı oluyor. Çünkü doğal çimde her oyundan sonra bir şekilde zemin düzlenmesi gerekiyor. Kalkan toprağın tekrardan yerine oturtulması gerekiyor. Doğru uygulama yapıldığı zaman sentetik çimde bu tür zemin kalkmaları, zeminin bozulmaları oluşması çok zor, neredeyse imkansız. Dolayısıyla sporcular tekniğin artması, topa sahip olmanın avantajlarını daha iyi kullanabiliyorlar.

c) Ürün futbol topunun performansını ne yönde etkiliyor?
Topun yuvarlanabilmesi, oyun alanının düzlüğü, nem oranı ve doğallığı, oyuncu tarafından gelen darbeler, çimin boyuna ve özgül ağırlığına bağlıdır. Suni çim sahasındaki topun yuvarlanabilme özelliği doğal çim sahasında da aynı özelliktedir. Bir futbolcu için topun çok yükseğe zıplaması veya topun zıplamaması kadar kötü bir durum yoktur. Oyuncu duruma kolaylıkla uyum sağlayabilir, ama önemli olan top zıplama özelliklerinin doğal çimdeki zıplama özelliğinden daha iyi olması gerekmektedir. Doğal çim üzerinde top çeşitli şekillerde zıplarken (sert zemin, ıslak veya su dolu bir zeminde) suni çim nizami şekilde uygulanırsa ters bir durum oluşmaz. Doğal çimdeki top sıçrama özellikleri sentetik çimle aynı. Bu zaten yapılan testlerle onaylanmış durumda. Nizami bir topun sıçrama şekli, topun açısal gelişi ve gidişi ve serbest bırakıldığında topun yuvarlanma mesafesi standarda bağlanmış durumda.
Topun performansı sentetik çimde doğal çimin özelliklerini taşımak zorunda. Bu özellikleri yüzde 99 tutuyor. Birebir tutma olasılığı çok zor. Bu ölçümler her türlü hava şartlarına göre yapılıyor. Zaten sentetik çimin çıkış amaçlarından biri dünyada yapılan karşılaşmalarda eşit şartların oluşması için özellikle çıktı. Avrupa ülkelerine nazaran Afrika gibi bölgelerde çim yetiştirmek oldukça zor. Amerika ile Rusya arasında zeminler açısından da farklılıklar vardır. Doğal çimden her iklim de aynı performansı almanız ve uygulamanız mümkün değildir. Ama sentetik çimi her yerde aynı standartlarda sunabiliyorsunuz. Uluslararası karşılaşmalarda farklı coğrafyadaki sahalarda bu faktör karşımıza çıkıyor. Hatta yurtiçinde bile yaşanıyor. Örneğin Akçaabat Spor ile Beşiktaş İnönü Stadyumunun zemini bir değil.

2- Sporcu Sağlığı Risk Değerlendirmesi
a) Adale sakatlıkları riskinde farklılıklar var mı?
Futbol çok yaralanmanın olduğu bir spor değildir. Herhangi bir durum veya koşulda sayısız tehlike ve riskin olması doğaldır. Tüm futbolcularda profesyonel veya amatör sırt ve eklem yerlerinden acı çekiyorlardır. Bilimciler ve sağlık ekibi bu sorunlarının meydana gelme sebeplerini araştırmaktadırlar. Bu durumda oynanan sahaya suç bulunur. Oyun sahasının sert olması, yumuşak olmasına oranla daha fazla yaralanmaya sebep verir. Çalışmalar bu kaza riskini en aza indirgeme doğrultusundadır. Suni çim sahasının, doğal çim sahası gibi yumuşak bir zemine sahip olması gerekmektedir. Oyuncu üzerinde çok aşırı yumuşak olan bir zemin de her türlü riski taşır. Saha içerisinde farklı bölgelerde farklı zeminler oluşabilir. Bu bir futbolcu için risktir. Çünkü futbolcu kendini alıştırdığı zeminde yüzde 90’ına göre hareket eder ama yüzde 10 sahalık bölümde çok yumuşak bir zeminle karşılaştığı vakit sakatlık yaşanabilir. Sentetik çimde sahanın tüm bölümleri aynı performans etkisi içindedir. Bu da sporcuya bir avantaj sağlar. Zemin olarak doğal çim ile aynı normlara uymak amaç olduğu için sentetik çim doğal çime yüzde 99 uygunluk gösterir.
 
b) Sürtünmeden kaynaklanan problemler yaşanıyor mu?
Çim sentetik olduğu için sürtünmeden kaynaklanan bir yanmaların olacağı düşünülür. Ama ürünün polietilen olması, silikonize bir yapıya sahip olması, üst düzeydeki futbolcuya veya direkt ayağa temas eden kısmın sbr veya epdm kauçukla dolgu olması sürtünmeden kaynaklanan bir rahatsızlık vermez. Yanma veya aşınmadan kaynaklanan bir yara bere oluşturmaz. Diğer taraftan doğal çimde bu risk biraz daha fazla. Doğal çimin bir bitkisel yapısı vardır. Silikonize bir iple, bildiğimiz doğal bitkinin arasında sertlik bakımından farklılıklar olacaktır. Doğal çimde dolgu toprak ve kumdur. Dolayısıyla daha sert bir yapıya sahip bulunuyor. Kum çimin bakımında kullanılır. Bu kum dahi futbolcuya zarar verebilecek boyutlarda olabilir. Ama sentetik çimde o kumun yerini alan sbr veya epdm granül kullanılarak bu etki en aza indirgenir. Buda bir avantajdır. İpin silikonize bir yumuşak yapıya sahip olması, dolgusunun yumuşak bir dolgu olması sentetik çimi sürtünmeler konusunda avantajlı kılıyor. İnsanların doğal çimde alıştıkları bir zemin var. Sentetik çim renk ve görünüm itibarı ile de doğal çim hissi vermektedir. Sürekli sentetik zeminde oynandığında doğal çimden farklı olmadığını hissedilecek, sentetik çimden vazgeçilmeyecektir.

3- Yapım Maliyeti Değerlendirmesi
a) Maliyet karşılaştırması nedir?
Bu tür ürünlerde üç tür maliyet vardır. Maliyet hesabı yaparken bu üç unsuru da göz önünde bulundurmak gerekir. Altyapı maliyeti, yüzey maliyeti, kullanım maliyeti. Altyapı maliyeti temel olarak yüzde 90 oranında birebir aynı maliyetlerdir. Drenaj sistemi, dolgu miktarı natürel toprağa gelene kadar altyapılar birbirine çok yakın maliyetler oluşturur. Altyapı maliyetleri her iki zeminin maliyetleri birbirine yakındır. Zemin yapısı maliyeti ise başlangıç olarak ilk uygulama maliyeti olarak doğal çim yönünde 1’e 4 avantajlı gözükmektedir. Yalnız senelik bakım giderleri,kullanım sıklığı,düzensiz bakımdan kaynaklanacak bakım riskleri ve işletme getirisinin de hesaplanması durumunda sentetik çim doğal çime karşı 1’e 11 daha avantajlıdır. Doğal çimin bakımı için gerekli teknik personel gübre, tohum, ilaç ve bunları uygulamada kullanılan traktör çim biçme makine ve ekipmanlarının bakım ve temel giderlerin bir yıl içerisindeki tutarı her sene yeni bir saha maliyetine yakındır.
Sentetik çim sahanın buna benzer giderlerinin olmaması ve kullanım zamanı düşünüldüğünde maksimum 2 yıl içinde saha çok rahatlıkla tüm maliyetlerini amorti eder.

b) Yapım zaman maliyet değerlendirmesi nedir?
Doğal çimin iki türlü uygulaması vardır. Tohumlama yöntemi, rulo hazır çimi sahaya döşeme yöntemi. Doğal çimde tohumlama yönteminde en az 1-2 ay çıkma ve tam performans yakalamak için bir bakım zamanı ve bekleme zamanı vardır. Rulo yönteminde ise, serdiğiniz zamanki hava koşullarına alışması için bir bekleme süreci vardır. Örneğin Fenerbahçe Stadının sahasının revize edilmesi 2-3 hafta sürdü. Sentetik çimde ise nizami boyuttaki bir saha tüm uygulamaları tamamlandığı an üzerinde futbol oynanabilir.

c) Sentetik saha yenileme maliyeti nedir?
Çok düşük maliyette olan bakımının düzenli yapılması ile saha 10 yıldan fazla kusursuz hizmet verebilmektedir.

d) Üretim riski karşılaştırması nedir?
Doğal çim her zaman için yüzde 99 riske sahiptir. Hava şartlarından dolayı aşırı yağmurda, aşırı karda, aşırı sıcakta doğal çim zarar görebilir. Bu arada her gün bir çocuk gibi o saha ile ilgilenmek gerekiyor. Hava şartlarının ani değişiminde doğal çimin kaybedilme riski çok büyüktür. Hatta sulamanın bile hassasiyetle belli saatlere göre yapılma şartı vardır. Bu sistemlerde kelleşen bölgeler olabiliyor. Fazla gübrenin kaçmasından dolayı yanma ihtimali olabiliyor. Doğal etkenlerden çok fazla etkilenebilir. Bunun için garantili bir kullanım belgesi verilmez. Sentetik çimde her türlü doğa etkisine karşı dirençlidir ve kullanım garantisi verilir.

4- Bakım Maliyet Değerlendirmesi
a) Dönemsel ürün bakım şartları arasındaki farklılıklar nedir?
Doğal çimin profesyonel kullanım gerektiren bir sahada en az 2 veya 3 personel çalıştırması gerekir. Ama sentetik çimde bu belli periyotlarda çok cüzi rakamlı maliyetlerle yapılacaktır. Sentetik çimin günlük bakımı sadece genel temizliğidir. Aylık bakımda ise yağıştan veya aşırı kullanımdan ötürü saha içindeki granüllerde bir yer değiştirme olasılığı olur. Bu bir fırçalama makinesiyle veya özel bir fırçayla düzenlenebilir. Üç veya altı aylık bakımlarda ise profesyonel sahalar için daha teknik yapıya sahip ekipmanlarla tekrardan fırçalama yapılabilir. Eksilen granüller yenilenebilir. Bakım maliyetinin çoğunu personel maliyeti tutar.

b) Fiyatsal bakım maliyet karşılaştırılmasının yapılması?
Doğal çim sürekli bakım gerektiren bir ürün. Ama sentetik çimde çok cüzzi bakımlarla bu ürünleri sürekli kullanılır halde tutabilirsiniz. Yıllık olarak düşünüldüğünde sentetik çim doğal çime göre 1’e 11 daha avantajlıdır. Doğal çime her gün bakım mecburiyeti vardır. Sürekli bir ziraat mühendisinin saha ile ilgilenmesi gerekir. Yılda iki büyük dört küçük bakım sentetik çim için yeterlidir. Sentetik çim maliyeti uygulama aşamasında yüksek görünse de kullanımdan sonra bu maliyet farkını kapatır, ileriki yıllarda kara dönüştürür.

c) Hava koşulları ile oluşan bakım şartları?
Doğal çimin en büyük deformasyona uğradığı iki faktör vardır. Hava şartları ve aşırı kullanım. Aşırı sıcak veya aşırı soğukta sentetik çim çok yüksek dayanıklılık gösterir. Aşırı kullanım ise doğal çimi çok çabuk yıpratır. Doğal çimi günde 2-3 saatten fazla kullanamazsınız. Sık kullanıldığı zaman muhakkak sorun yaratır. Ama sentetik çimin bu tür sorunları yoktur. Doğal çime göre bu konuda yüzde 100 avantajlıdır. Yağmurlu havalarda doğal çimli olan sahaları çok gerekli değilse kullanılmaz. Kamp yapmak amacıyla otele gelen profesyonel klüpler hava şartları nedeniyle zaman zaman doğal çimleri kullanma fırsatı bulamayabilirler. Diğer taraftan sentetik çim olduğu zaman yağmurlu havada karlı havada olsa rahatlıkla oynatabilirsiniz. Su birikintileri olmaz.
Çünkü ona göre bir drenaj altyapısı gerçekleştirilir. Drenaj altyapısına uyulduktan sonra birikinti yapmaz. Doğal çimdeki su tutma özelliğinden daha avantajlı bir su çekme özelliği vardır. Doğal çimin tabiatı itibarı ile zamanla aynı alan da farklı renk tonlarına bürünmesine karşılık sentetik çim ipliğinde bulunan U.V katkısı ile uzun süre rengini korur.

d) Sık kullanımdan kaynaklanan bakım şartları?
Doğal çimin sık kullanımlarda deformasyonu daha fazla oluyor. Doğal çim den uzun süre faydalanmak isteniyor ise haftada en fazla 6ile8 saat oyuna izin verilmelidir. Ama sentetik çimde böyle bir kısıtlama yok. Sentetik çimi günün 24 saati kullanabilirsiniz. Bu da çok büyük bir avantaj. Futbol turizmine yönelik bir otelde doğal çimde günde 2’şer saatten en fazla 4 veya 5 takıma çalıştırma imkanı bulabilirsiniz. Ama ertesi gün sahadan aynı performansı alamazsınız. Bir hafta sonra ise saha çok kötü bir şekli alır, tarlaya döner. Ama sentetik çim olan bir yerde bu söz konusu olmaz.

(www.sportesisleri.com)